e-mail  
Biuro Gamma
04-015 Warszawa
Al.Waszyngtona 41/128
tel/fax (0-22) 810 70 54
 


 

 
RADIOLOGICZNE BADANIA MATERIAŁÓW.
Pytania sprawdzające wiedzę na poziomie 1, 2 i 3 kwalifikacji.
Krzysztof Besztak,
Grzegorz Jezierski.
Nr kat.
08

Spis treści:

Od wydawcy ................................................................................................ 5
Pytania sprawdzające wiedzę na poziomie l ................................................... 7
Pytania sprawdzające wiedzę na poziomie 2 ................................................. 31
Pytania sprawdzające wiedzę na poziomie 3 ................................................. 59
Tablice
l Radiologiczne metody badań nieniszczących.
2. Metody radiograficzne - podział.
3 Warianty metody radioskopowej.
4. Metody radiometryczne.
5. Materiały inżynierskie możliwe do badania metodami radiologicznymi.
6 Parametry radiologii przemysłowej.
7 Kontrast radiograficzny.
8 Przybliżone współczynniki równoważności radiograficznej różnych metali w zależności od energii promieniowania.
9. Zakres stosowania źródeł izotopowych wg EN 1435.
10 Parametry charakterystyczne najważniejszych izotopów wykorzystywanych w radiografii przemysłowej
l l Wzorce pręcikowe wg wybranych norm.
l2 Wymagana wykrywalność wskaźnikowa wg EN 1435 - wskaźniki pręcikowe.
l3 Wymagana wykrywalność wskaźnikowa wg EN 1435 - wskaźniki schodkowe lub otworkowe.
l4 Podstawowe wielkości dotyczące promieniowania jonizującego.
l5 Roczne dawki promieniowania jonizującego.
16 Moce dawek promieniowania jonizującego.

 

 

 
ULTRADŹWIĘKOWE BADANIA MATERIAŁÓW. Pytania z zakresu egzaminów na certyfikaty
pierwszego, drugiego i trzeciego stopnia.
Julian Deputat
Nr kat.
09

Spis treści:
Od wydawnictwa .................................................................................... 5
STOPIEŃ l ............................................................................................. 7
STOPIEŃ II ........................................................................................... 39
STOPIEŃ III .......................................................................................... 100
Podstawowe zależności ........................................................................ 162

 

 
BADANIA MAGNETYCZNE.
Podręcznik (Tom I, Tom II)
Anna Lewińska-Romicka
Nr kat.
13; 14


Spis treści:

Tom I
Od Wydawcy ................................................................................................................................................ 7
Przedmowa od Autorki ................................................................................................................................... 9
1 RYS HISTORYCZNY................................................................................................................................... 11
2. CEL I ZAKRES ZASTOSOWANIA BADAŃ MAGNETYCZNYCH .................................................................... 12
2. l. Zasada prowadzenia badań obiektów metodą magnetyczną......................................................................... 12
2.2. Charakterystyka metody magnetycznej .................................................................................................... 13
3. PODSTAWY BADANIA OBIEKTÓW PRZY WYKORZYSTANIU METODY MAGNETYCZNEJ ........................... 19
4. WIELKOŚCI OPISUJĄCE POLE MAGNETYCZNE I WŁAŚCIWOŚCI MAGNETYCZNE MATERIAŁÓW ............. 22
4.1. Wielkości charakteryzujące pole magnetyczne i właściwości magnetyczne materiałów oraz jednostki
międzynarodowego układu SI ......................................................................................................................... 22
4.2. Podstawowe prawa fizyczne i zależności matematyczne ........................................................................... 24
4.2.1. Podstawowe prawa fizyczne ................................................................................................................. 24
4.2.2. Analogie pomiędzy obwodami magnetycznymi i obwodami elektrycznymi.................................................. 25
4.3. Pole magnetyczne wokół magnesów stałych i przewodów wiodących prąd elektryczny.................................. 25
4.4. Właściwości magnetyczne materiałów ...................................................................................................... 28
4.4.1. Wprowadzenie ..................................................................................................................................... 28
4.4.2. Opis materiałów ferromagnetycznych ..................................................................................................... 29
4.4.3. Charakterystyki magnesowania ............................................................................................................. 32
4.4.4. Podział materiałów ferromagnetycznych ................................................................................................. 32
4.4.5. Wpływ temperatury na właściwości magnetyczne materiałów ....................................................................34
5. SPOSOBY WZBUDZANIA POLA MAGNETYCZNEGO ................................................................................. 35
5. 1. Magnesowanie obiektów poprzez przepływ pola magnetycznego ................................................................ 36
5.1.1. Magnesowanie przy użyciu elektromagnesów jarzmowych (jarzm stykowych) ........................................... 36
5.1.2. Magnesowanie przy użyciu cewek przelotowych CP (LS) oraz cewek obejmujących CO,
formowanych z kabli prądowych (LK) i cewek obejmujących CO - w postaci przewodów wiodących prąd LK).......... 40
5.2. Magnesowanie poprzez przepływ prądu elektrycznego przez obiekty (SS):
magnesowanie poprzez bezpośredni przepływ prądu przez obiekty - przy użyciu elektrod (K)
i poprzez indukcyjne wzbudzanie pola magnetycznego; metoda transformatorowa (SI)
- przy użyciu wzbudników transformatorowych TR ............................................................................................ 43
5.2. l. Magnesowanie poprzez bezpośredni przepływ prądu elektrycznego przez obiekty
- m.in. przy użyciu elektrod K (SS).................................................................................................................. 43
5.2.2. Magnesowanie poprzez indukcyjne wzbudzanie prądu (SI); (wzbudniki transformatorowe TR) .......................47
5.3. Rodzaje prądów elektrycznych wzbudzających pole magnetyczne w obiektach ........................................... 49
5.3.1. Magnesowanie prądem elektrycznym stałym (D.C.); (G) ......................................................................... 49
5.3.2. Magnesowanie prądem elektrycznym przemiennym (A.C.);(W).................................................................. 51
5.3.3. Magnesowanie prądem elektrycznym przemiennym (A.C.) wyprostowanym jednopołówkowo (H).................. 54
5.3.4. Magnesowanie prądem elektrycznym przemiennym (A.C.) wyprostowanym dwupołówkowo (V) ................... 54
5.3.5. Magnesowanie wyprostowanym i poddanym filtracji jednofazowym lub trójfazowym prądem
elektrycznym przemiennym (A.C.): (F) ............................................................................................................ 55
5.3.6. Magnesowanie prądami elektrycznymi impulsowymi (P) i pojedynczym impulsem udarowym (S) ................. 55
5.3.7. Układy do otrzymywania napięć do zasilania defektoskopów magnetycznych ............................................ 56
5.4. Kombinowane techniki wzbudzania pola magnetycznego ............................................................................ 57
5.4.1. Definicja wg normy DIN 54 130 .............................................................................................................. 57
5.4.2. Magnesowanie przy wykorzystaniu dwóch pól magnetycznych stałych ...................................................... 58
5.4.3. Magnesowanie przy wykorzystaniu pola magnetycznego stałego i pola magnetycznego przemiennego .........59
5.4.4. Magnesowanie przy wykorzystaniu dwóch przesuniętych w fazie pól magnetycznych przemiennych ........... 60
5.5. Magnesowanie wieloobwodowe.................................................................................................................. 61
6 DEFEKTOSKOPY MAGNETYCZNO - PROSZKOWE (DEFEKTOSKOPY MAGNETYCZNE) ............................. 63
6.1. Klasyfikacja defektoskopów...................................................................................................................... 63
6.2. Jakie pola magnetyczne należy stosować? I Pola stałe D.C. (G), czy pola zmienne,
w tym pola przemienne A.C. (W)? . .................................................................................................................63
6.3. Opis defektoskopów magnetycznych ......................................................................................................... 64
6.3.1. Przegląd rodzajów defektoskopów .......................................................................................................... 64
6.3.2. Defektoskopy strumieniowe ................................................................................................................... 66
6.3.3. Defektoskopy prądowe ......................................................................................................................... 75
6.3.4. Defektoskopy uniwersalne ..................................................................................................................... 87
6.4. Wyposażenie do defektoskopów .............................................................................................................. 101
7 DEMAGNETYZACJA OBIEKTÓW ................................................................................................................ 104
7.1 Demagnetyzacja obiektów polem zmiennym o małej częstotliwości ............................................................. 106
7.2. Demagnetyzacja obiektów polem przemiennym (A.C.).......... ......................................................................107
7.3. Układy demagnetyzacji i cewki do demagnetyzacji..................................................................................... 108
7.4. Przykłady demagnetyzatorów i ich parametry ............................................................................................ 110
7.5. Sprawdzanie efektywności demagnetyzacji obiektów ................................................................................. 113

Spis treści:Tom II

od Autorki.................................................................................................................................... 7
8 DETEKCJA POLA MAGNETYCZNEGO ROZPROSZENIA
W METODZIE MAGNETYCZNO - PROSZKOWEJ. PROSZKI MAGNETYCZNE ................................ 9
8.1. Wprowadzenie ...................................................................................................................... 9
8.2. Możliwości zastosowania metody magnetyczne - proszkowej suchej i mokrej ........................... 13
8.3. Materiały proszków............................................................................................................... 15
8.3.1. Proszki suche ........................... ....................................................................................... 15
8.3.2. Zawiesiny magnetyczne ..................................................................................................... 20
8.3.3. Przykłady proszków suchych i zawiesin magnetycznych oraz ich właściwości użytkowe ......... 26
9. WZORCE ........................... ................................................................................................... 31
9.1. Rola wzorców ....................................................................................................................... 31
9.2. Opis wzorców ...................................................................................................................... 32
ML AKCESORIA DO BADAŃ ...................................................................................................... 41
10.l. Urządzenia do nanoszenia proszków suchych i zawiesin magnetycznych
oraz urządzenia do kontroli koncentracji zawiesin .......................................................................... 41
10.2. Źródła światła białego i źródła promieniowania ultrafioletowego ............................................... 45
10.3. Mierniki natężenia oświetlenia (luksomierze) - dla światła białego i mierniki napromienienia
- dla promieniowania ultrafioletowego............................................................................................. 47
11. PRZEBIEG BADANIA OBIEKTÓW - PRZY WYKORZYSTANIU METODY
MAGNETYCZNO - PROSZKOWEJ .............. ................................................................................ 48
11.1. Zestaw do badań obiektów - przy wykorzystaniu metodymagnetyczne - proszkowej ................. 48
11.2. Przebieg badania obiektów - przy wykorzystaniu metody magnetyczno - proszkowej ................ 48
11.3. Schemat badania obiektów - przy wykorzystaniu metody magnetyczno - proszkowej ................ 50
11.4. Wybór sposobu wzbudzania pola magnetycznego, rodzaju pola i rodzaju prądu
wzbudzającego oraz dobór natężenia pola / prądu .......................................................................... 52
11.5. Badania w polu szczątkowym .............................................................................................. 56
11.6. Badanie lin stalowych .......................................................................................................... 58
12. PRZYKŁADOWE WYNIKI BADAŃ .......................................................................................... 59
13. SYSTEMY BADAŃ MAGNETYCZNYCH ................................................................................. 60
13.1. Wprowadzenie ........................... ........................................................................................ 60
13.2 Przykłady systemów badań magnetycznych .......................................................................... 61
13.2.1. Systemy o magnesowaniu obiektów polem stałym .............................................................. 64
13.2.2. Systemy o magnesowaniu obiektów polem przemiennym oraz polem stałym ........................ 69
13.2.3. Systemy o magnesowaniu obiektów polem przemiennym .................................................... 70
13.2.4. Systemy kontroli kęsów o przekroju prostokątnym .............................................................. 75
14. TENDENCJE ROZWOJOWE .................................................................................................. 76
14.1. Wprowadzenie ........................... ........................................................................................ 76
14.2. Przykłady systemów badań kompleksowych ......................................................................... 77
15. POMIAR GŁĘBOKOŚCI WAD ................................................................................................ 87
16. PRZYKŁADOWE PYTANIA EGZAMINACYJNE ........................................................................ 89
17. LITERATURA UZUPEŁNIAJĄCA ............................................................................................. 101
17.1. Monografie, artykuły, referaty ............................................................................................... 101
17.2. Wybrane normy ........................... ...................................................................................... 105
17.3. Prospekty i opracowania firm ............................................................................................... 108
ZAŁĄCZNIKI -wzór protokółu badań .............................................................................................. 109

 

 

 

BADANIA MAGNETYCZNE. Wykorzystanie efektu Barkhausena

 

 Tomasz Piech
Nr kat.
15

Spis treści:
Wstęp......................................................................................................................................................9
Wykaz ważniejszych oznaczeń użytych w tekście.......................................................................................11
1 WŁAŚCIWOŚCI MAGNETYCZNE CIAŁA STAŁEGO ................................................................................15
1.1. Magnetyzm atomowy..........................................................................................................................15
1.2. Właściwości magnetyczne ciała stałego ..............................................................................................18
1.3. Struktura domenowa ferromagnetyków..................................................................................................23
1.4. Procesy magnesowania ferromagnetyków.............................................................................................30
2 BADANIA MAGNETYCZNO PROSZKOWE ..............................................................................................37
3 OBADANIA INDUKCYJNE.......................................................................................................................41
4 EFEKT BARKHAUSENA.........................................................................................................................57
4.1. Wprowadzenie....................................................................................................................................60
4.2. Mechaniczny efekt Barkhausena .........................................................................................................63
4.3. Polowy efekt Barkhausena...................................................................................................................66
4.4. Wpływ naprężeń mechanicznych na klasycznyefekt Barkhausena .........................................................70
5. PRZEGLĄD URZĄDZEŃ DO POMIARU EFEKTU BARKHAUSENA...........................................................75
5.1. Przetworniki statystyczne ...................................................................................................................75
5.2. Szumowy woltomierz napięcia przemiennego........................................................................................76
5.3. Tachometr szumowy...........................................................................................................................79
5.4. Zastosowanie zjawiska Barkhausena do badania struktury
i stanów naprężeń w materiałach ferromagnetycznych..................................................................................80
5.5 Przegląd stosowanych praktycznie urządzeń do pomiaru różnych wielkości fizycznych.............................88
6. CYFROWE MIERNIKI EFEKTU BARKHAUSENA ...................................................................................109
6.1. Wprowadzenie...................................................................................................................................109
6.2. Tensometria szumowa....................................................................................................................... 116
6.3. Wyznaczanie naprężeń własnych w cienkich prętach ze stali wysokostopowych.................................... 120
6.4. Metoda wyznaczania kierunków naprężeń głównych............................................................................. 123
6.3.1. Głowica współrzędnościowa..............................................................................................................123
6.3.2. Układ pomiarowy.............................................................................................................................126
6.4. Diagnostyka stanu nadwozi pojazdów samochodowych z wykorzystaniem zjawiska Barkhausena ...........129
6.5. Zastosowanie metody szumu Barkhausenado doświadczalnego wyznaczania współczynnika Poissona ....137
6.6. Mikroskopia szumowa........................................................................................................................ 139
6.7. Pomiar sił działających w asynchronicznych silnikachliniowych za pomocą efektu Barkhausena ..............142
7. ZAKOŃCZENIE.....................................................................................................................................147
LITERATURA............................................................................................................................................151

 

 


 

BADANIA PENETRACYJNE.
Poradnik

 Alicja Borowiecka
Nr kat.
23

Spis treści:
Od Wydawcy........................................................................................................................................... 5
1 Wprowadzenie ..................................................................................................................................... 7
2. Porównanie metod badań nieniszczących .............................................................................................. 7
3 Porównanie badań niszczących i nieniszczących .................................................................................... 11
4. Jak działa penetrant? ........................................................................................................................... 15
5. Podstawowy proces badania penetracyjnego ......................................................................................... 18
4. Miejsce badania penetracyjnego w procesie produkcyjnymi w eksploatacji................................................ 18
7. Przykłady nieciągłości.......................................................................................................................... 24
8. Własności materiałów penetracyjnych ................................................................................................... 29
9. Klasyfikacja badań penetracyjnych ........................................................................................................ 31
9.1. Podział materiałów penetracyjnych ..................................................................................................... 31
9.2. Wybór procesu (systemu) penetracyjnego ........................................................................................... 34
9.3. Ograniczenia dla materiałów i procesu ................................................................................................ 35
9.4. Schematy przebiegu procesów penetracyjnych .................................................................................... 36
10. Wyposażenie do badań penetracyjnych ................................................................................................ 41
10.1. Zestawy ...........................................................................................................................................41
10.2. Instalacje do kontroli penetracyjnej .................................................................................................... 41
10.3. Kabina do badań ............................................................................................................................. 45
10.4. Oczyszczanie ścieków .................................................................................................................... 45
11. Zasady prowadzenia procesu badań penetracyjnych .............................................................................. 46
11.1. Określenia....................................................................................................................................... 46
11.2. Przygotowanie powierzchni (czyszczenie) przed badaniem PT ............................................................ 50
11.3. Nakładanie penetranta ..................................................................................................................... 51
11.4. Usuwanie nadmiaru penetranta ......................................................................................................... 55
11.5. Suszenie po usunięciu nadmiaru penetranta z powierzchni badanej...................................................... 58
11.6. Wywoływanie wskazań po badaniu penetracyjnym ............................................................................. 59
11.7. Kontrola po badaniu penetracyjnym ................................................................................................... 63
11.8. Zapisy po badaniu i rejestracja wyników badań ................................................................................... 70
11.9. Bezpieczeństwo i higiena pracy przy badaniu penetracyjnym .............................................................. 71
12. Kontrole okresowe materiałów penetracyjnych ...................................................................................... 72
12.1. Wymagania ogólne .......................................................................................................................... 72
12.2. Badanie zdolności systemu penetracyjnego ....................................................................................... 73
12.3. Badanie zgodności dla materiałów penetracyjnych będących w użyciu ................................................. 79
13. Przykłady pytań na egzamin kwalifikacyjny na l i 2 stopień w metodzie penetracyjnej .............................. 81
14. Literatura............................................................................................................................................ 97

 

 


 

ENDOSKOPIA PRZEMYSŁOWA.

 Jędrzej Hlebowicz.
Nr kat.
25

Spis treści:
OD WYDAWCY .......................................................................................................................................5
1. WSTĘP ...............................................................................................................................................7
2. ZASADY ENDOSKOPII PRZEMYSŁOWEJ .............................................................................................9
3. WYPOSAŻENIE DO BADAŃ ENDOSKOPOWYCH .................................................................................12
3.1. Uwagi ogólne .....................................................................................................................................12
3.2. Endoskopy sztywne (boroskopy) .........................................................................................................12
3.3. Endoskopy giętkie (fiberoskopy) ..........................................................................................................16
3.4. Videoskopy .......................................................................................................................................19
3.5. Źródła światła .....................................................................................................................................23
3.6. Systemy rejestracji wyników badań ......................................................................................................26
3.7. Wyposażenie pomocnicze ..................................................................................................................28
3.8. Zestawy pomiarowe ............................................................................................................................28
3.9. Videoskopy specjalne .........................................................................................................................31
3.10. Postępowanie z wyposażeniem badawczym .......................................................................................32
4. METODOLOGIA BADAŃ ENDOSKOPOWYCH .......................................................................................34
4.1. Uwagi ogólne .....................................................................................................................................34
4.2. Przygotowanie obiektu do badań .........................................................................................................34
4.3. Oświetlenie badanej powierzchni .........................................................................................................35
4.4. Prowadzenie badań endoskopowych ....................................................................................................36
4.5. Rejestracja wyników badania ...............................................................................................................37
4.6. Dokumentacja metodologiczna badań endoskopowych ..........................................................................38
4.7. Bezpieczeństwo i higiena badań endoskopowych ..................................................................................39
4.8. Wymagania dotyczące personelu badawczego .....................................................................................40
5. BADANIA ENDOSKOPOWE ZINTEGROWANE ......................................................................................41
6. WIARYGODNOŚĆ BADAŃ ENDOSKOPOWYCH ....................................................................................43
7. OBSZAR ZASTOSOWAŃ I PRZYSZŁOŚĆ ENDOSKOPII PRZEMYSŁOWEJ .............................................46
8. ZAKOŃCZENIE .....................................................................................................................................47
LITERATURA ............................................................................................................................................48
ZAŁĄCZNIK: Normy i przepisy dotyczące badań wizualnych........................................................................ 49

 

 


 

BADANIE ODLEWÓW. Technologie odlewnicze, typowe dla nich wady i metody ich ujawniania.

 Stanisław Kozakowski.
Nr kat.
27

Spis treści:
Od Wydawcy .......................................................................................................................................... 7
1. Wstęp.................................................................................................................................................. 9
2. Wady odlewnicze. Systemy klasyfikacji wad .......................................................................................... 10
3. Charakterystyka podstawowych technologii odlewniczych i typowych dla nich wad ................................... 13
3.1 Odlewanie grawitacyjne ...................................................................................................................... 15
3.1.1 Odlewanie grawitacyjne w formach piaskowych .................................................................................. 15
3.1.2 Odlewanie grawitacyjne w formach metalowych ................................................................................. 17
3.2. Odlewanie niskociśnieniowe ............................................................................................................... 20
3.3. Odlewanie z przeciwciśnieniem .......................................................................................................... 21
3.4. Odlewanie ciśnieniowe ....................................................................................................................... 21
3.5. Odlewanie odśrodkowe ...................................................................................................................... 26
3-6. Odlewanie ciągłe i półciągłe ............................................................................................................... 29
3.7. Odlewanie precyzyjne ........................................................................................................................ 31
3.7.1. Odlewanie w formach gipsowych ...................................................................................................... 32
3.7.2. Technologia Shawa ......................................................................................................................... 33
3.7.3. Technologia modeli zgazowanych .................................................................................................... 37
4 Ogólna charakterystyka wad odlewniczych i metod ich ujawniania ............................................................ 38
4.1. Wady kształtu .................................................................................................................................. 40
4.2 Wady powierzchni surowej .................................................................................................................. 40
4.3 Przerwy ciągłości ............................................................................................................................... 40
4.4. Wady wewnętrzne ............................................................................................................................. 41
5 Nieniszczące metody badań odlewów ..................................................................................................... 41
5.1. Radiograficzne metody badań odlewów ............................................................................................... 42
5.2.1. Interpretacja wyników, ocena jakości odlewów .................................................................................. 46
5.3. Ultradźwiękowe metody badania odlewów ............................................................................................ 49
5.2.1. Interpretacja wyników badania, ocena jakości odlewów ...................................................................... 55
5.2.2. Ultradźwiękowe metody oceny wybranych cech struktury i własności wytrzymałościowych
odlewów żeliwnych ................................................................................................................................... 56
5.3. Badanie odlewów metodami penetracyjnymi ........................................................................................ 59
5.4. Badanie odlewów metodami magnetycznymi........................................................................................ 62
6. Zakończenie......................................................................................................................................... 65
7. Literatura ............................................................................................................................................. 66

 

 


 

BADANIE SZCZELNOŚCI URZĄDZEŃ I INSTALACJI TECHNICZNYCH.
Poradnik.

 Jędrzej Hlebowicz.
Nr kat.
28

Spis treści:
OD WYDAWCY....................................................................................................................................... 7
1. WPROWADZENIE................................................................................................................................ 9
2. NAJWAŻNIEJSZE NAZWY I OKREŚLENIA ........................................................................................... 10
3. PRZEPŁYW GAZU POPRZEZ NIESZCZELNOŚCI................................................................................... 13
4. WYMAGANIA DOTYCZĄCE SZCZELNOŚCI OBIEKTU............................................................................ 17
5. METODY I TECHNIKI BADANIA SZCZELNOŚCI...................................................................................... 20
5.1. Metoda spektrometryczna .................................................................................................................. 21
5.1.1. Techniki badania szczelności przy stosowaniu helowego wykrywacza nieszczelności........................... 22
5.2. Metoda halogenowa .......................................................................................................................... 25
5.3. Metoda cieplno-przewodnościowa ....................................................................................................... 26
5.4. Metody chemiczne ............................................................................................................................ 27
5.5. Metoda pęcherzykowa ....................................................................................................................... 28
5.6. Metoda akustyczna ............................................................................................................................29
5.7. Metoda manometryczna ..................................................................................................................... 30
5.8. Metoda pomiaru przepływu ................................................................................................................. 33
5.9. Metoda penetracyjna ......................................................................................................................... 33
5.10. Inne metody badania szczelności ..................................................................................................... 34
6. WYBÓR METODY I TECHNIKI BADANIA SZCZELNOŚCI......................................................................... 35
6.1. Działania wstępne ............................................................................................................................. 35
6.2. Opracowanie technicznej specyfikacji badania ..................................................................................... 38
7. METODOLOGIA BADANIA SZCZELNOŚCI............................................................................................. 44
7.1. Przygotowanie technologicznej dokumentacji badania szczelności ........................................................ 44
7.2. Przygotowanie obiektu do badania ...................................................................................................... 46
7.3. Przygotowanie wyposażenia pomiarowego i badawczego ..................................................................... 48
7.4. Warunki prowadzenia prób szczelności................................................................................................ 49
7.5. Podawanie gazu próbnego .................................................................................................................. 50
7.6. Przebieg próby szczelności................................................................................................................. 51
7.7. Dokumentowanie próby szczelności..................................................................................................... 51
7.8. Ocena wyników próby szczelności....................................................................................................... 52
7.9. Sporządzenie raportu z badania .......................................................................................................... 53
7.10. Oczyszczenie obiektu po próbach ..................................................................................................... 54
7.11. Zagadnienia związane z ochroną przeciwpożarową, bezpieczeństwem prób szczelności
i ochroną środowiska naturalnego .............................................................................................................. 54
8. KOMPETENCJE PERSONELU BADAWCZEGO I NADZORUJĄCEGO BADANIA ...................................... 57
9. WAŻNIEJSZE NORMY, DOMUMENTY I PRZEPISY DOTYCZĄCE BADANIA SZCZELNOŚCI...................... 58
9.1. Normy, dokumenty i przepisy krajowe ................................................................................................. 58
9.2. Normy, dokumenty i przepisy zagraniczne ........................................................................................... 58
10. UWAGI KOŃCOWE ........................................................................................................................... 60
11. LITERATURA...................................................................................................................................... 61
12. ZAŁĄCZNIKI
12.1. Wzór KARTY SZCZELNOŚCI (Frel = 3%/rok)...................................................................................... 62
12.2. Wzór KARTY SZCZELNOŚCI (Frel = 1%/rok)..................................................................................... 63
12.3. Wzór KARTY TECHNOLOGICZNEJ ................................................................................................... 64
12.4. RAMOWA INSTRUKCJA BADANIA SZCZELNOŚCI WYMIENNIKÓW CIEPŁA
METODĄ PĘCHERZYKOWĄ-CIŚNIENIOWĄ.............................................................................................. 65
12.5. Wzór PROTOKOŁU BADANIA SZCZELNOŚCI.................................................................................... 68

 

 


 

POMIARY GRUBOŚCI POWŁOK.

 Anna Lewińska-Romicka.
Nr kat.
29

Spis treści:

Od Wydawcy ................................................................................................................................................. 5
L Wstęp......................................................................................................................................................... 7
1. Pomiary grubości powłok, warstw wierzchnich, taśm i folii. Wprowadzenie ...................................................... 7
II. Pomiary grubości powłok z wykorzystaniem metod badań nieniszczących ..................................................... 16
2. Pomiary grubości powłok metodą magnetyczną............................................................................................ 16
3. Pomiary grubości powłok metodą elektromagnetyczną................................................................................... 20
4. Pomiary grubości powłok, warstw wierzchnich, taśm i folii metodą prądów wirowych ........................................ 26
5. Pomiary grubości powłok metodą spadku potencjału ..................................................................................... 47
6. Pomiary grubości powłok metodą P - odbiciową............................................................................................. 49
7. Pomiary grubości powłok metodą fluorescencji promieniowania X ................................................................... 65
8. Pomiary ultradźwiękowe pozostałej grubości obiektów, poprzez pokrycia
oraz pomiary grubości powłok i warstw zoksydowanych .................................................................................... 83
9. Pomiary grubości powłok z wykorzystaniem elipsometrii................................................................................ 90
III. Pomiary grubości powłok z wykorzystaniem metod badań niszczących ......................................................... 99
10. Pomiary grubości powłok metodą kulometryczną badań niszczących............................................................ 99
IV. Podsumowanie. Porównanie zastosowań najbardziej rozpowszechnionych metod pomiaru grubości powłok.......106
11. Zestawienie możliwości pomiaru grubości powłok z różnych materiałów, naniesionych na podłoże
z różnorodnych materiałów najbardziej rozpowszechnionymi metodami badań nieniszczących
i badań niszczących metodą kulometryczną.................................................................................................... 106
V. Bibliografia................................................................................................................................................ 108

 

 


 

LABORATORIA BADAŃ NIENISZCZĄCYCH.
Jak wdrażać techniczne wymagania normy PN-EN ISO/IEC 17025

 Jędrzej Hlebowicz,
Gracjan WSiśniewski
Nr kat.
30

Spis treści:
Od Wydawcy ................................................................................................................................................. 5
1 WSTĘP....................................................................................................................................................... 7
2 TERMINOLOGIA.......................................................................................................................................... 8
3 CHARAKTERYSTYKA NORMY PN-EN ISO/IEC 17025 .................................................................................. 11
4. WYMAGANIA TECHNICZNE ZAWARTE W NORMIE ISO/IEC 17025 ............................................................. 14
4.1. Uwagi ogólne .......................................................................................................................................... 14
4.2. Personel................................................................................................................................................. 14
4.3. Warunki lokalowe i środowiskowe ............................................................................................................. 18
4.4. Metody badań i ich walidacja .................................................................................................................... 20
4.5. Wyposażenie........................................................................................................................................... 26
4.6. Spójność pomiarowa ................................................................................................................................ 30
4.7. Pobieranie próbek .................................................................................................................................... 32
4.8. Postępowanie z obiektami badań .............................................................................................................. 32
4.9. Zapewnienie jakości wyników badania ....................................................................................................... 34
4.10. Przedstawianie wyników ......................................................................................................................... 35
5 ODNIESIENIE NORMY ISO/IEC 17025 DO NORM ISO 9001 I ISO 9002 .......................................................... 37
6 WALIDACJA - KWALIFIKACJA I TECHNICZNE UZASADNIENIE BADAŃ NIENISZCZĄCYCH ............................ 37
7 WIARYGODNOŚĆ BADAŃ NIENISZCZĄCYCH ............................................................................................. 50
7.1. Uwagi ogólne .......................................................................................................................................... 50
7.2. Wiarygodność badań defektoskopowych ................................................................................................... 50
8 USTALENIE BUDŻETU NIEPEWNOŚCI BADAŃ DEFEKTOSKOPOWYCH ..................................................... 55
8.1. Uwagi ogólne .......................................................................................................................................... 55
8.2. Źródła niepewności metod defektoskopowych ............................................................................................ 56
8.3. Ustalenie budżetu niepewności.................................................................................................................. 61
8.4. Obliczenie niepewności złożonej ............................................................................................................... 62
8.5. Obliczenie niepewności całkowitej ............................................................................................................ 62
8.6. Ramowy budżet niepewności dla badań defektoskopowych ......................................................................... 63
9 ZAKOŃCZENIE............................................................................................................................................ 65
10. BIBLIOGRAFIA......................................................................................................................................... 67
Objaśnienia skrótów występujących w niniejszym opracowaniu ..........................................................................68
Wykaz europejskich norm terminologicznych z zakresu badań nieniszczących ................................................... 69

 

 


 

BADANIA WIZUALNE URZĄDZEŃ TECHNICZNYCH. Poradnik.

Jędrzej Hlebowicz.
Nr kat.
31

Spis treści:
Od Wydawcy ................................................................................................................................................. 5
1. WSTĘP...................................................................................................................................................... 7
2. NAJWAŻNIEJSZE NAZWY I OKREŚLENIA .................................................................................................. 8
3. ŚWIATŁO I OŚWIETLENIE ......................................................................................................................... 10
4. OKO I WIDZENIE ...................................................................................................................................... 13
5. TECHNIKI BADAŃ WIZUALNYCH ............................................................................................................... 19
6. WYPOSAŻENIE BADAWCZE I POMIAROWE ............................................................................................. 20
6.1. Wyposażenie do badań bezpośrednich ...................................................................................................... 20
6.2. Wyposażenie do badań zdalnych .............................................................................................................. 33
6.3. Postępowanie z wyposażeniem do badań wizualnych ................................................................................. 39
7. METODOLOGIA BADAŃ WIZUALNYCH ...................................................................................................... 41
7.1. Metodologiczna dokumentacja badań ........................................................................................................ 41
7.2. Przygotowanie obiektu do badania ............................................................................................................ 43
7.3. Oświetlenie badanej powierzchni................................................................................................................ 44
7.4. Prowadzenie badań bezpośrednich ........................................................................................................... 46
7.5. Prowadzenie badań zdalnych ................................................................................................................... 48
7.6. Zapisy i raport z badań ............................................................................................................................. 49
7.7. Bezpieczeństwo i higiena badań wizualnych .............................................................................................. 51
7.8. Wymagania dotyczące personelu badawczego .......................................................................................... 52
7.9. Kontrola jakości badań wizualnych ............................................................................................................ 54
8. BADANIA WIZUALNE SPECJALNE I ZINTEGROWANE ................................................................................ 55
9. WIARYGODNOŚĆ BADAŃ WIZUALNYCH ................................................................................................... 57
10. KIERUNKI ROZWOJU BADAŃ WIZUALNYCH ............................................................................................. 60
11. UWAGI KOŃCOWE .................................................................................................................................. 61
12. LITERATURA............................................................................................................................................ 62
13. PRZYKŁADY ZASTOSOWAŃ BADAŃ WIZUALNYCH.................................................................................. 63
ZAŁĄCZNIK Nr l:
Normy i przepisy dotyczące badań wizualnych ................................................................................................. 73
ZAŁĄCZNIK Nr 2:
Karta zapisu z badań VT złącza spawanego ..................................................................................................... 74
ZAŁĄCZNIK Nr 3:
10 zasad eksploatacji endoskopów i videoendoskopów ...................................................................................... 75

 

 


 

BADANIE ZŁĄCZY SPAWANYCH WG NORM EUROPEJSKICH.
Kontrola ultradźwiękowa

Ryszard Jawor,
Jacek Kozłowski,
Marek K. Lipnicki.
Nr kat.
32

Spis treści:
Przedmowa od wydawcy ................................................................................................................................ 5
Przedmowa od autorów .................................................................................................................................. 7
I Badania ultradźwiękowe złączy spawanych wg pr. PN EN 1714 (R. Jawor) ....................................................... 9
1. Wstęp........................................................................................................................................................ 9
2. Cel i zakres stosowania normy .................................................................................................................... 9
3. Dokumenty powołane ................................................................................................................................. 10
4. Nazwy i oznaczenia stosowane w normie ..................................................................................................... 11
5. Przygotowanie do badań ............................................................................................................................ 12
6. Kwalifikacje personelu ................................................................................................................................ 14
7. Aparatura do badań .................................................................................................................................... 15
8. Badana objętość ........................................................................................................................................ 16
9. Nastawa zakresu obserwacji i czułości badania ............................................................................................ 17
10. Klasy badania .......................................................................................................................................... 21
11. Technika badania ..................................................................................................................................... 22
12. Sprawozdanie z badania ........................................................................................................................... 24
13. Porównanie normy PN-89/M-70055 ark. 02 i EN 1714 .................................................................................. 26
14. Wniosek ogólny ....................................................................................................................................... 28
Załącznik A (normatywny) - rys. A. l - A.7 oraz tablice A.l do A.7 ....................................................................... 31
II. Klasyfikacja wyników badań ultradźwiękowych złączy spawanych według pr. PN EN 1712 (J. Kozłowski) ......... 33
1. Wstęp........................................................................................................................................................ 33
2. Oznaczenia................................................................................................................................................ 34
3. Uwagi ogólne ............................................................................................................................................. 34
4. Nastawa czułości badania ........................................................................................................................... 36
5. Poziom odniesienia .................................................................................................................................... 38
6. Poziom oceny ........................................................................................................................................... 40
7. Poziom rejestracji ...................................................................................................................................... 40
8. Pomiar długości wskazania ......................................................................................................................... 42
9. Poziom akceptacji...................................................................................................................................... 43
10. Wskazania w kierunku podłużnym ............................................................................................................ 45
11. Wskazania w kierunku poprzecznym ......................................................................................................... 49
12. Wskazania otrzymane przy badaniu techniką tandem ................................................................................. 49
13. Wskazania występujące w linii, grupach oraz całkowita długość wskazań ..................................................... 50
14. Sprawozdanie z badań .............................................................................................................................. 51
15. Przykłady................................................................................................................................................. 51
III. Charakterystyka wskazań w spoinach według pr. PN EN 1713 (M. K. Lipnicki)................................................ 57
1. Zakres stosowania ..................................................................................................................................... 58
2. Normy związane z EN 1713 ....................................................................................................................... 58
3. Opis.......................................................................................................................................................... 60
4. Uwagi ....................................................................................................................................................... 71
Wykaz głównych norm .................................................................................................................................. 72

 

 

 

 


 

BADANIE ZŁĄCZY SPAWANYCH WEDŁUG NORM EUROPEJSKICH
Kontrola penetracyjna i magnetyczno-proszkowa

Janusz Czuchruj
Mariusz Stachurski
Nr kat.
35

Spis treści:
OD WYDAWCY .........................................................................................5
1. WPROWADZENIE ..................................................................................7
2. POJĘCIE NIEZGODNOŚCI I WADY ............................................................8
3. ELEMENTY ZŁĄCZA SPAWANEGO .............................................................9
4. BADANIA PENETRACYJNE ZŁĄCZY SPAWANYCH .........................................10

4.1 Podstawy badań penetracyjnych ............................................................10
4.2 Preparaty do badań penetracyjnych ........................................................14
4.3 Badania penetracyjne według normy PN-EN 571-1......................................20

4.3.1 Personel ..........................................................................................21
4.3.2 Kolejność procesu .............................................................................22
4.3.3 Badania powtórne .............................................................................33
4.3.4 Protokół badania ...............................................................................33
4.4 Ocena jakości złączy spawanych na podstawie badań penetracyjnych ..........35
4.4.1 Poziomy jakości złączy spawanych .......................................................35
4.4.2 Poziomy akceptacji wskazań ...............................................................36

4.5 Próbki odniesienia ...............................................................................41
4.6 Wyposażenie do badań penetracyjnych ...................................................45
4.7 Informacje dodatkowe ..........................................................................50
5 BADANIA MAGNETYCZNO-PROSZKOWE ZŁĄCZY SPAWANYCH ........................52
5 l Podstawy teoretyczne ............................................................................52
5.2 Badania magnetyczno-proszkowe ............................................................63
5.2.1 Stan powierzchni i jej przygotowanie ....................................................65
5.2.2 Rozmagnesowanie wstępne .................................................................67
5.2.3 Wzbudzanie pola magnetycznego (magnesowanie) .................................69
5.2.4 Nanoszenie i kontrola proszku ferromagnetycznego .................................90
5.2.5 Oględziny powierzchni i ocena wyników badań ........................................99
5 2.6 Rejestracja wyników badań .................................................................102
5 2.7 Rozmagnesowanie końcowe ................................................................103
5.3 Inne metody badań magnetycznych obiektów ...........................................104
5.3.l Badaniamagnetograficzne ....................................................................104
5.3.2 Badania wykorzystujące przetworniki pomiarowe ....................................106
6 WYKORZYSTANYCH NORM ........................................................................109
7. LITERATURA ..........................................................................................112

 


 

BADANIE ZŁĄCZY SPAWANYCH WEDŁUG NORM EUROPEJSKICH
Systematyka l przyczyny powstawania wad w złączach spawanych. Wydanie III - poprawione l uzupełnione

Janusz Czuchruj
Nr kat.
37


Spis treści:

Od Wydawcy ........5
•  WPROWADZENIE ........7
•  POJĘCIE WADY I NIEZGODNOŚCI ........8
•  ELEMENTY ZŁĄCZA SPAWANEGO ........10
•  SYSTEMATYKA WAD ZŁĄCZY SPAWANYCH ........12
•  PRZYCZYNY POWSTAWANIA WAD I ICH CHARAKTERYSTYKA ........35
5.1. Pęknięcia ........35
•  Pęknięcia gorące ........37
•  Pęknięcia zimne ........40
•  Pęknięcia lamelarne ........45
•  Pęknięcia wyżarzeniowe ........47
•  Pęknięcia eksploatacyjne ........48
•  Pęknięcia zmęczeniowe ........48
•  Pęknięcia kruche ........57
•  Pęknięcia korozyjne ........60
•  Pęknięcia wywołane kruchością wodorową ........62
•  Pustki ........64
•  Wtrącenia stale ........76
•  Przyklejenie i brak przetopu ........81
•  Przyklejenie ........81
•  Brak przetopu (niepełny przetop) ........86
•  Wtopienie kolcowe ........88
5.5. Niewłaściwy kształt i wymiary ........90
•  Podtopienie ........91
•  Nadmierny nadlew lica ........93
•  Nadmierna wypukłość spoiny ........93
•  Nadmierny przetop ........94
•  Niewłaściwy kształt spoiny ........95
•  Nawis ........96
•  Przesunięcie brzegów ........96
•  Odkształcenie kątowe ........97
•  Zwis ........99
•  Przepalenie ........100
•  Niezupełne wypełnienie rowka spawalniczego ........100
•  Nadmierna asymetria spoiny pachwinowej (niejednakowa długość boków) ........101
•  Nieregularna szerokość ........102
•  Nierówność lica ........102
•  Wklęśnięcie grani ........103
•  Porowatość grani ........104
•  Niewłaściwe ponowne rozpoczęcie spawania ........105
•  Nadmierne odkształcenie ........105
5.5.19. Niewłaściwe wymiary spoiny ........107
5.6. Wady spawalnicze różne ........108
•  Ślad zajarzania ........108
•  Rozprysk ........109
•  Naderwanie powierzchni ........110
•  Ślady szlifowania i ślady dłutowania ........110
•  Podszlifowanie ........111
•  Wady spawalnicze dotyczące spoin sczepnych ........112
•  Niewspółosiowość spoiny dwustronnej ........113
•  Barwy nalotowe (widoczna powłoka tlenków) i powierzchnia ze zgorzeliną ........ 114
•  Pozostałość topnika i pozostałość żużla ........115
•  Nadmierny odstęp w grani spoin pachwinowych ........115
•  Garb ........116
6. LITERATURA ......... 117

 


 

Badania złączy spawanych wg norm europejskich - Przegląd metod

Janusz Czuchruj
Nr kat.
38


Spis treści:

OD WYDAWCY 7
1 WPROWADZENIE 9
2 OCENA JAKOŚCI ZŁĄCZY SPAWANYCH NA PODSTAWIE BADAŃ NIENISZCZĄCYCH WEDŁUG NORM EUROPEJSKICH 10
2.1 Oznaczenie metod i normy związane 10
2.2 Poziomy jakości według niezgodności spawalniczych 12
2.3 Poziomy akceptacji wskazań w normach europejskich 24
2.4 Klasyfikacja wskazań 37
3 BADANIA WIZUALNE 39
3.1 Podstawy badań wizualnych 39
3.2 Badania wizualne według normy PN-EN 970 43
3.3 Przyrządy i urządzenia do badań wizualnych 48
4 BADANIA PENETRACYJNE 59
4.1 Zasada badań penetracyjnych 59
4.2 Kolejność procesu 61
4.3 Preparaty do badań 64
4.4 Próbki odniesienia 69
4.5 Informacje dodatkowe 73
5 BADANIA SZCZELNOŚCI 76
5.1 Próba naftą i kreda 83
5.2 Badania ciśnieniowe 84
5.3 Natryskiwanie wodą 94
5.4 Nadmuchiwanie 95
5.5 Metoda podciśnieniowa 96
5.6 Metoda amoniakalna 99
5.7 Metoda chlorowcowa 101
5.8 Metoda spektrometryczna 103
5.9 Metoda znaczników radioaktywnych 108
5.10 Metoda akustyczna 108
5.11 Wybór metody badania szczelności 108
6 BADANIA ELEKTROMAGNETYCZNE 123
6.1 Badania magnetyczno-proszkowe 125
6.2 Badania magnetograficzne 146
6.3 Badania wykorzystujące przetworniki pomiarowe 147
6.4 Badania wiroprądowe 149
7 BADANIA RADIOLOGICZNE 157
7.1 Badania radiograficzne 158
7.1.1 Urządzenia do radiograficznej kontroli
złączy spawanych 167
7.1.2 Klasyfikacja technik radiograficznych 179
7.1.3 Wskaźniki jakości obrazu (JQJ)
i ocena jakości obrazu 180
7.1.4 Układy badań 185
7.1.5 Wybór aparatury radiograficznej 197
7.1.6 Systemy błon i okładek 198
7.1.7 Odległość źródło - obiekt 199
7.1.8 Obróbka fotochemiczna błon, warunki obserwacj i
radiogramów oraz protokół badań 201
7. l .9 Ochrona przed działaniem promieniowania
jonizującego 202
7.1.10 Podstawy oceny jakości złączy na podstawie
radiogramów 204
7.2 Radioskopia 208
7.3 Radiometria 211
8 BADANIA ULTRADŹWIĘKOWE 214
8.1 Wprowadzenie 214
8.1.1 Rodzaje i własności fal ultradźwiękowych 214
8.1.2 Sposoby wytwarzania fal ultradźwiękowych 217
8.1.3 Własności wiązki fal ultradźwiękowych
i zjawiska zachodzące na granicy ośrodków 219
8..2 Aparatura do badań ultradźwiękowych 222
8.2.1 Defektoskop ultradźwiękowy 223
8.2.2 Głowice ultradźwiękowe 225
8.2.3 Wzorce 230
8.2.4 Środki sprzęgające 232
8.3 Metody badań ultradźwiękowych 233
8.4 Technika badania 240
8.4.1 Przygotowanie materiału i aparatury 240
8.4.2 Przygotowanie do badań 242
8.4.3 Podział badań 244
8.4.4 Podstawowe ruchy głowicy podczas badania 251
8.4.5 Lokalizacja położenia niezgodności 252
8.4.6 Określenie wymiarów niezgodności 253
8.4.7 Sposoby interpretacji wskazań różnych rodzajów
niezgodności 256
8.4.8 Badanie spoin pachwinowych 257
8.4.9 Badanie spoin austenitycznych 258
8.5 Ocena jakości złączy spawanych 259
9 NIEKONWENCJONALNE METODY BADAŃ
NIENISZCZĄCYCH 263
9. l Tomografia komputerowa z monochromatorem 263
9.2 Zobrazowanie niezgodności w metodzie magnetycznej 266
9.3 Technika radiografii tangensowej 267
9.4 Metoda magnetycznej pamięci metalu 267
9.5 Holografia optyczna 269
9.6 Shearografia 271
9.7 Laminogfafia 273
9.8 Mikroskopia akustyczna 274
9.9 Metody oparte na zjawiskach wzbudzanych światłem 275
9.10 Reflektometria. Refraktometria 276
9.11 Jądrowy rezonans magnetyczny 276
9.12 Elektronowy rezonans paramagnetyczny 277
9.13 Termowizja 277
10 WYBÓR METOD BADAŃ NIENISZCZĄCYCH 278
11 WYKAZ WYKORZYSTANYCH NORM
I PRZEPISÓW 284
12 LITERATURA 287

 

 


 

Radiografia przemysłowa - Podstawy fizyczne

Dominik Senczyk
Nr kat.
41


Spis treści:

Od Wydawcy 7
Przedmowa 9
1. Natura promieniowania rentgenowskiego 11
2. Źródła promieniowania rentgenowskiego 11
2.1. Lampy rentgenowskie 11
2.2. Izotopy promieniotwórcze 15
2.3. Akceleratory elektronów 15
3. Widma promieniowania rentgenowskiego 17
3.1. Widmo ciągłe promieniowania hamowania 17
3.2. Widmo liniowe promieniowania charakterystycznego 20
4. Wielkości stosowane do opisu promieniowania rentgenowskiego 33
5. Ciągły charakter widma promieniowania hamowania 38
6. Krótkofalowa granica widma ciągłego promieniowania hamowania 39
7. Natężenie promieniowania hamowania
i charakterystyka jego widma 41
8. Natężenie promieniowania hamowania generowanego w lampie rentgenowskiej
zasilanej napięciem stałym lub zmiennym 48
9. Rozkład przestrzenny natężenia promieniowania hamowania 51
10. Porównanie rezultatów obliczeń natężenia
promieniowania hamowania z doświadczeniem 60
11. Prawo odwrotnych kwadratów 65
12. Sprawność wzbudzenia promieniowania rentgenowskiego 65
13. Wybrane wielkości promieniowania jonizującego 66
14. Osłabienie promieniowania rentgenowskiego
podczas przechodzenia przez materię 68
14.1. Efekty powodujące osłabienie promieniowania rentgenowskiego 68
14.2. Osłabienie wąskiej wiązki promieniowania monoenergetycznego 71
14.3. Osłabienie wąskiej wiązki promieniowania polienergetycznego 79
14.4. Osłabienie szerokiej wiązki promieniowania polienergetycznego 81
15. Pomiar współczynnika osłabienia promieniowania 83
16. Promieniowanie rozproszone w radiografii przemysłowej 88
16.1. Wprowadzenie 88
16.2. Sposób pomiaru współczynnika B 93
16.3. Geometria układów do pomiaru współczynnika B 98
16.4. Przykład pomiaru współczynnika B 99
17. Wykorzystanie osłabienia promieniowania
w radiografii przemysłowej 102
17.1. Podstawy wykrywania wad
metodami radiografii 102
17.2. Kontrast radiogramu 104
17.2.1. Wąska wiązka promieniowania monoenergetycznego 104
17.2.2. Szeroka wiązka promieniowania polienergetycznego 106
17.3. Geometryczne warunki badania 112
17.4. Geometryczne warunki badania przy zastosowaniu źródeł promieniowania
o różnej wielkości 113
17.4.1. Punktowe źródło promieniowania 113
17.4.2. Niepunktowe źródło promieniowania 115
17.5. Optymalne warunki geometryczne 118
17.6. Wyznaczenie położenia i wielkości wady 121
17.7. Podstawy wykonania wykresów ekspozycji
dla metody rentgenograficznej 124
18. Wykrywalność wad i czynniki na nią wpływające 132
18.1. Określenie wykrywalności wad 132
18.2. Czynniki wpływające na wykrywalność wad 133
18.2.1. Energia promieniowania 133
18.2.2. Właściwości filmów i okładek wzmacniających 138
18.2.3. Kształt i położenie wady
w badanym wyrobie 140
18.3. Wskaźniki jakości obrazu 150
Literatura 151

 

 


 

Kontrola radiograficzna złączy spawanych - Poradnik

 J.Brózda, J.Czuchryj
Nr kat.
45


Spis treści:

OD WYDAWCY. 7
  1. WPROWADZENIE.   9
  2. PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE
  1. Promieniowanie X. 10
  2. Promieniowanie gamma. 15
  3. Rozpad pierwiastków promieniotwórczych  17
3.          JEDNOSTKI MIAR PROMIENIOWANIA JONIZUJĄCEGO
  1. Aktywność izotopów promieniotwórczych 20
  2. Dawki promieniowania 23
4.         WŁASNOŚCI PROMIENI X i GAMMA
  1. Prostoliniowe rozchodzenie się w próżni 27
  2. Wywoływanie zjawisk fotochemicznych 27
  3. Zjawisko fluorescencji 28
  4. Zjawisko jonizacji 28
  5. Osłabianie promieni X i gamma przy przejściu przez materię 28
5.   APARATURA DO BADAŃ RADIOGRAFICZNYCH
5.1.      Aparaty rentgenowskie 34
  1. Lampy rentgenowskie 34
  2. Układy zasilania wysokim napięciem 40
  3. Układ sterujący i pomiarowy 43
  4. Urządzenia pomocnicze 44
  5. Typy przemysłowych aparatów rentgenowskich 44
  6. Impulsowe aparaty rentgenowskie 49
5.2.        Aparaty gammagraficzne 51
6.            POWSTAWANIE OBRAZU RADIOGRAFICZNEGO
ORAZ JEGO JAKOŚĆ
  1. Powstawanie obrazu i budowa błony radiograficznej 57
  2. Krzywa charakterystyczna błony 58
  3. Gradient i kontrast radiogramu 60
  4. Czułość błony radiograficznej 63
  5. Obróbka fotochemiczna błon radiograficznych 64
  1. Wywoływanie 64
  2. Przerywanie 66
  3. Utrwalanie 66
  4. Płukanie końcowe 66
  5. Suszenie błon 67
  6. Wady błon radiograficznych i przyczyny ich powstawania 67
  1. Klasyfikacja systemów błony dla radiografii przemysłowej 76
  2. Powstawanie obrazu radiograficznego i wskaźnik kontrastu 77
  3. Okładki wzmacniające stosowane w radiografii przemysłowej           80
  4. Okładki metalowe 80
  5. Okładki fluorescencyjne 81
  6. Okładki fluorometalowe 81
6.9.         Jakość obrazu radiograficznego i widoczność szczegółów 82
  1. Czułość kontrastu 84
  2. Ostrość obrazu 85
  1. Nieostrość geometryczna 85
  2. Nieostrość wewnętrzna 86
  3. Całkowita nieostrość 87
7.          TECHNIKI SPECJALNE W BADANIACH RADIOLOGICZNYCH
  1. Technika wielu błon 89
  2. Określanie głębokości zalegania wady 89
8.          OCHRONA RADIOLOGICZNA
PRZY STOSOWANIU PROMIENIOWANIA JONIZUJĄCEGO
8.1.       Biologiczne działanie promieniowania jonizującego
na żywe komórki 93
8.2.       Dawki graniczne promieniowania jonizującego 95
8.3.     Ochrona radiologiczna osób zatrudnionych w warunkach narażenia na promieniowanie jonizujące   98
9.          BADANIA RADIOGRAFICZNE ZŁĄCZY SPAWANYCH
WEDŁUG NORMY PN-EN 1435
  1. Definicje 101
  2. Zakres zastosowania 106
  3. Klasyfikacja technik radiograficznych 106
  4. Przygotowanie powierzchni i faza wytwarzania 107
  5. Umiejscowienie spoiny na radiogramie 108
  6. Identyfikacja radiogramów i i znakowanie obiektu 108
  7. Nakładanie się błon 110
  8. Wskaźniki jakości obrazu 1 1 1
  9. Ocena jakości obrazu 117
  10. Układy badań 121
  11. Wybór napięcia lampy promieniowania rentgenowskiego dla źródeł do 500 kV -  136
9.12.   Wybór źródeł promieniowania gamma
i źródeł promieniowania X o energii powyżej 1 MeV - 137
  1. Systemy błon i okładek -138
  2. Ustawienie wiązki promieniowania 146
  3. Zmniejszenie wpływu promieniowania rozproszonego 148
  4. Odległość źródła od obiektu 150
  5. Obszar pojedynczego naświetlania 153
  6. Gęstość optyczna radiogramu 157
  7. Obróbka fotochemiczna błon 159
  8. Warunki przeglądania radiogramów 160
  9. Protokół badania 160
  10. Klasyfikacja personelu badań radiograficznych  161
  11. Instrukcja badania radiograficznego  162
10.        PODSTAWY OCENY JAKOŚCI ZŁĄCZY SPAWANYCH
NA PODSTAWIE RADIOGRAMÓW 163
11.        PRZYKŁADY USTALEŃ I OBLICZEŃ STOSOWANYCH
W RADIOGRAFII ZŁĄCZY SPAWANYCH 180
12.        WYKAZ WYKORZYSTANYCH NORM I PRZEPISÓW
  1. Normy 188
  2. Przepisy 190
13.        LITERATURA 192

 

 

 

 

 


 

Radiografia przemysłowa - Techniki badania z obrazem cyfrowym

 Jan Kielczyk
Nr kat.
46


Spis treści:

Od Wydawcy 5
Wstęp 7
1. Obraz cyfrowy 9
2. Digitalizacja radiogramów 41
3. Radiografia komputerowa z użyciem luminoforowych płyt obrazowych 55
4. Radiografia bezpośrednia z użyciem detektorów typu płaski panel 91
5. Tomografia komputerowa 101
Literatura 133

 

 

 

 


 

Problemy i techniki nieniszczących badań materiałów - wybrane wykłady

 Julian Deputat
Sławomir mackiewicz
Jacek Szelążek
Nr kat.
47


Spis treści:

Od Wydawcy...............................................................................................        5
Przedmowa....................................................................................................        7
1.     Sławomir Mackiewicz
Badania ultradźwiękowe materiałów kompozytowych.................         9
2.    Jacek Szelążek
Laserowe badania ultradźwiękowe...................................................      28
3.     Julian Deputat
Nieniszczące metody badania naprężeń własnych........................      46
4.     Jacek Szelążek
Problemy ultradźwiękowych pomiarów naprężeń..........................      69
5.     Sławomir Mackiewicz
Skomputeryzowana metoda TOFD - nowe podejście
do ultradźwiękowych badań spoin...................................................      86
6.    Sławomir Mackiewicz
Ultradźwiękowe badania spoin austenitycznych...........................     99
7.    Jacek Szelążek
Ultradźwiękowe przetworniki elektromagneto-akustyczne.
Przykłady budowy i zastosowań......................................................    122
8.     Julian Deputat
Nowoczesne techniki badań nieniszczących..................................    134
9.     Jacek Szelążek, Sławomir Mackiewicz
Badania zjawisk nieliniowych w stalowych próbkach
o różnym stopniu uszkodzenia..........................................................    160
10.     Julian Deputat
Dyfrakcja fal ultradźwiękowych na szczelinie.................................    175
11.     Julian Deputat
Wiązka fal ultradźwiękowych na zakrzywionej granicy
ośrodków.............................................................................................. 189

 

 

 

 

 


 

Metody radiologiczne - terminologia

Krzysztof Besztak
Grzegorz Jezierski
Nr kat.
48


Spis treści:

 

 

 

 

 

 


 

Badania materiałów metodą prądów wirowych

Anna Lewińska-Romicka
Nr kat.
49


Spis treści:

 

 

 

 

 

 

 


 

WADY WYROBÓW WYKRYWANE METODAMI NIENISZCZĄCYMI
Cz.1 Wady produkcyjne

Marta Wojas
Nr kat.
39

Spis treści:

Od Wydawcy ...7

Wstęp ...9

I MATERIAŁY
1.Stopy żelaza
1.1 Żelazo ...10
1.2 Stale ...12
1.3 Staliwo ...15
1.4 Żeliwo ...15
1.5  Proces wytwarzania stopów żelaza ...16
1.6  Krzepnięcie wlewka ...18
2 Stopy miedzi
2.1  Miedź ...21
2.2  Stopy miedzi ...22
3 Stopy aluminium ...23
4 Stopy ołowiu i cyny
4.1  Cyna ...24
4.2  Ołów...24

II GŁÓWNE PROCESY PRODUKCYJNE WYROBÓW METALOWYCH

1 Przeróbka plastyczna
1.1  Plastyczność i determinujące ją czynniki ...25
1.2  Procesy przeróbki plastycznej ...34
2 Odlewanie
2.1  Odlewanie ...46
2.2  Technologie odlewania ...46
2.3  Krystalizacja odlewów ...47
3 Połączenia spajane
3.1  Główne metody spajania ...48
3.2  Budowa złącza spawanego ...50
3.3  Przygotowanie brzegów do spawania ...51
3.4  Rodzaje złączy spajanych ...52
3.5  Pozycje spawania ...53
3.6 Połączenia zgrzewane ... 54
4. Obróbka cieplna metali
4.1  Wykres obróbki cieplnej ...54
4.2  Rodzaje obróbki cieplnej ...55

III. WADY WYROBÓW

1  Powstawanie wad wyrobów ...59
2  Wady wlewków i ich wpływ na jakość wyrobów ...59
3  Wady wyrobów walcowanych ...62
3.1 Wady kształtu i wymiarów wyrobów walcowanych ...63
3.2  Wady powierzchni wyrobów walcowanych ...65
3.3  Wady wewnętrzne wyrobów walcowanych ...69
4  Wady wyrobów kutych (odkuwek) ...74
5  Wady odlewów
5.1  Rodzaje wad odlewów ...79
5.2  Powstawanie wad odlewów ...79
6  Wady wyrobów obrabianych cieplnie ...96
7  Wady złączy spajanych
7.1  Wady złączy spawanych ...100
7.2  Wady połączeń zgrzewanych ...107

IV. LITERATURA ...112

 

 

 


 

WADY WYROBÓW WYKRYWANE METODAMI NIENISZCZĄCYMI
Cz.2 Wady ekspolatacyjne

 Marta Wojas
Nr kat.
44

Spis treści:

Od Wydawcy 5
I. Wstęp 7
II. Źródła uszkodzeń eksploatacyjnych 9


III. Rodzaje uszkodzeń eksploatacyjnych 15


1. Podział uszkodzeń eksploatacyjnych 15
2. Uszkodzenia wywołane przyczynami mechanicznymi 16
2.1 Uszkodzenia powierzchni 16
2.2. Pękanie pod wpływem obciążeń mechanicznych 19
2.2.1. Obciążenia statyczne 19
2.2.2, Obciążenia udarowe 19
2.2.3 Wpływ stanu i jakości materiału konstrukcyjnego na powstawanie pęknięć 20
2.2.4 Mechanika pękania 21
2.2.5 Zmęczenie metali 26
2.2.6 Wyboczenie i utrata stateczności 31
3. Korozja , 32
3.1. Rodzaje korozji 32
3.1.1 Korozja elektrochemiczna 33
3.1.2 Korozja chemiczna 36
3.2. Pasywność metali 37
3.3. Skutki korozji 38
3.4. Zniszczenia korozyjne 39
3.4.1 Korozja równomierna 39
3.4.2 Korozja wżerowa 40
3.4.3 Korozja selektywna 43
3.4.4. Korozja międzykrystaliczna 43
4. Uszkodzenia termiczne 46
4.1 Przegrzanie (spalenie) 46
4.2 Stopienie 47
5. Uszkodzenia wywołane przyczynami złożonymi 47
5.1. Uszkodzenia korozyjno-mechaniczne 47
5.1.1. Korozja cierna 47
5.1.2. Korozja naprężeniowa 48
5.1.3. Korozja zmęczeniowa 50
5.2. Uszkodzenia termiczno-mechaniczne 51
5.2.1. Szok termiczny 51
5.2.2. Pełzanie metali 51
6. Przykłady uszkodzeń w różnych środowiskach 54
6.1 Uszkodzenia wywołane drobnoustrojami 54
6.2 Uszkodzenia w wodzie morskiej 56
6.3 Uszkodzenia rurociągów podziemnych 56
6.4 Uszkodzenia w środowiskach gazowych 57


IV. Planowanie badań 62
1. Badania profilaktyczne 62
1.1 Badania profilaktyczne rurociągów 65
1.2 Badania profilaktyczne płaszczowo-rurowych wymienników ciepła 68
1.3. Zbiorniki ciśnieniowe 73


V. Metody badań profilaktycznych 75
1. Dobór metod badania 75
2. Badania nieniszczące 77
2.1 Zagadnienia ogólne 77
2.2 Dobór metod badań nieniszczących 79
2.3 Walidacja metod badawczych 80
2.4 Kwalifikacje personelu nieniszczących
badań eksploatacyjnych 82


VI. Niepewność wyników nieniszczących badań eksploatacyjnych 85
Materiały źródłowe i literatura 95

 

 


 

 

seria Inżynieria Materiałowa więcej...
seria Diagnostyka Techniczna więcej... Statystyka

Następną wydaną książką będzie:

 

BADANIA PENETRACYJNE - REPETYTORIUM

Seria Badania Nieniszczące - Szkolenie i Certyfikacja		 Alicja Borowiecka

 

W planie wydawniczym :

Repetytorium - Badania Radiograficzne
Seria Badania Nieniszczące - Szkolenie i Certyfikacja

 Marta Wojas

TERMOGRAFIA PODCZERWIENI W NIENISZCZĄCYCH BADANIACH MATRIAŁÓW I URZĄDZEŃ
Seria Badania Nieniszczące

Wiera Oliferuk
Współczesne badania wytrzymnałościowe - Kierunki i perspektywy rozwoju
Seria Inżynieria Materiałowa

Zbigniew L. Kowalewski

 

 

 

Cena książek: - 35 - 48 zł/egz.,
koszty przesyłki ponosi BIURO GAMMA

 

Sprzedaż:
- wysyłkowa przez BIURO GAMMA
oraz

w Warszawie:
- Księgarnia MDM, ul. Piękna 31/37

w Chorzowie:
- EKOPOL - JRL, ul. Racławicka 19, tel. (0-32) 246 47 59

w Gdańsku:
- Koli Sp. z o.o. ul. Lotnicza 119 Banino k/Gdańska tel. (058) 684-86-62
- Księgarnia Fachowa Ekobis, ul. Grunwaldzka 223, 80-266 Gdańsk, tel. 058-305-28-53

we Wrocławiu:
- Solver Sp. z o.o., ul. Braci Gierymskich 164, tel. (0-71) 347 79 11

w Poznaniu:
Księgarnia POLITECHNIK Sp. z o.o., ul Piotrowo3, 61-138 Poznań
tel. 061 665 23 24, email: politechnik@politechnik.poznan.pl

 

Zapraszam do współpracy osoby zainteresowane wydaniem swoich opracowań z zakresu badań nieniszczących, diagnostyki technicznej i inżynierii materiałowej.

Bogusław Osuchowski